Natuursteen uit Zwitserland

Welke natuursteensoorten kenmerken Zwitserland? Als je in de steden en tuinen eens goed naar natuursteen kijkt, valt vooral één soort op: graniet. Maar het land herbergt nog veel meer natuursteensoorten. Ontdek de minerale kant van Zwitserland!

Dit geldt vrijwel volledig voor de natuursteen uit Zwitserland. De meeste inheemse soorten hebben de meest uiteenlopende grijstinten. Van donker antraciet tot licht duifgrijs is alles vertegenwoordigd. Vooral twee specifieke natuursteensoorten komen in dit kleurenspectrum voor: graniet en zandsteen.

Veel Zwitserse granieten (of gneissen, die granietachtige eigenschappen vertonen), zoals de Iragna, de Maggia of het Ticino-graniet, lijken relatief veel op elkaar en belichamen het ideaaltype van deze natuursteensoort. Gneis en graniet worden in Zwitserland voornamelijk gewonnen in het zuidoosten, waar de Alpen het land domineren.

Naast de „favoriete steensoort“ van de Zwitsers komt echter ook zandsteen in vele grijstinten voor. Of het nu gaat om Bollinger-, Berner- of Rorschacher-zandsteen, er is nauwelijks een grijstint die hier niet vertegenwoordigd is.

Om het kleurenpalet wat op te fleuren, zijn er in Zwitserland echter ook enkele kleurrijke natuurstenen te vinden. Andeerer-graniet, een groene granietsoort die eigenlijk ook gneis is, wordt gewonnen in het kanton Graubünden. De kleurenpracht van deze steen is fascinerend: er zijn zowel pistachegroene exemplaren met een wolkachtig patroon te vinden als exemplaren met een rijke bladgroene kleur, doorkruist met witte strepen.

In de buurt van Bazel kun je een heel andere, eveneens kleurrijke natuursteen bewonderen: de Liesberger-kalksteen. Deze behoort tot de slechts vijf kalksteensoorten die met een vlam kunnen worden bewerkt en schittert in warme geel-, beige- en roodtinten. Ook de schelpkalksteen uit Mägenwil blinkt uit met deze warme kleuren, maar vertoont af en toe ook een elegant ogend blauwgrijs. Zo wordt het hele kleurenpalet door de natuursteen uit Zwitserland bestreken.

Maar het is niet alleen dankzij het werk van de verenigingen dat natuursteen onder de aandacht van de Zwitsers komt: op veel plaatsen zijn prachtige gebouwen van natuursteen te bewonderen. Een voorbeeld hiervan is de Sechseläutenplatz in Zürich. Hier zijn in het kader van de herinrichting in 2013 110.000 steenblokken van Valser kwartsiet verwerkt.

De bestrating creëert een unieke sfeer waar dagelijks veel bezoekers van genieten. De mineralen en kwartsaders zijn door de plooivorming van de Alpen in een gebogen patroon gerangschikt, waardoor de kracht van de natuur bijzonder goed tot uiting komt. Ook de omvang van het plein is indrukwekkend: meer dan 15.000 m² dragen bij aan de indrukwekkende sfeer aan de rand van de oude binnenstad van Zürich. Een bezoek aan de Sechseläutenplatz is zeker een aanrader!

Dit onderwerp zorgt voor veel ophef onder de Zwitsers. Het is voor iedereen duidelijk dat de originele Zwitserse natuursteen duurder is dan zijn buitenlandse tegenhangers. Maar rechtvaardigt een betere prijs dan al de importsteen? De meningen hierover lopen sterk uiteen:

De voorstanders van het gebruik van natuursteen uit eigen land voeren vooral originaliteit, kwaliteit en duurzaamheid als argumenten aan: de Zwitserse stenen hebben welluidende namen en geven ons een emotionele en authentieke band met de bekende regio. De winnings- en productiemethoden zijn bovendien modern en voldoen aan Europese normen. Wat duurzaamheid betreft, zijn er vrijwel geen zorgen dat de gangbare arbeidsveiligheids- of milieubeschermingsvoorwaarden in de binnenlandse fabrieken worden geschonden. Vooral wat dat laatste punt betreft, wordt vaak gewaarschuwd voor buitenlandse concurrentie, omdat bij natuursteen die via lange, wereldwijde toeleveringsketens in Zwitserland terechtkomt, vaak niet volledig traceerbaar is hoe deze is geproduceerd.

Wie daarentegen kiest voor stenen uit het buitenland, is vooral prijsbewust. Natuursteen uit Zwitserland kost namelijk al snel twee tot drie keer zoveel als vergelijkbare buitenlandse producten. Wat de kwaliteit van het eindproduct betreft, hebben goed geïnformeerde Zwitserse eindklanten ontdekt dat een stenen tegel uiteindelijk niet per se slechter hoeft te zijn omdat deze afkomstig is uit het natuursteenland Brazilië of Turkije. Uiteindelijk is het namelijk de vraag die de toon aangeeft: Zwitserse natuursteenhandelaren kunnen het zich in feite niet veroorloven om stenen uit het buitenland aan hun klanten te verkopen die niet maatvast, niet vorstbestendig of van slechte kwaliteit zijn, en voeren daarom eigen kwaliteitsmanagementprocessen uit en werken uitsluitend met buitenlandse exporteurs die dienovereenkomstig gecertificeerd zijn. Uiteindelijk wordt de eindklant dus via de handel en haar processen adequaat beschermd.

De arbeidsomstandigheden zijn in China of India natuurlijk niet dezelfde als in Zwitserland. Dat geldt voor alle geïmporteerde producten, van balpennen tot granieten platen. De inspanningen van de natuursteensector om duurzame inkoopkanalen te laten certificeren (via keurmerken zoals bijvoorbeeld Xertifix) tonen echter aan dat men het zich niet kan veroorloven om duurzaamheid hier te negeren.

Ongeacht uit welke steengroeve ter wereld de natuursteen – vaak na een lange reis – bij de eindklant terechtkomt, de Zwitsers blijven trouw aan dit prachtige natuurproduct. En de bijna 500 handelaars en producenten van natuursteen in Zwitserland zullen niet zonder werk komen te zitten.